پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 44 |
| تعداد شمارهها | 1,853 |
| تعداد مقالات | 14,986 |
| تعداد مشاهده مقاله | 41,803,821 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 16,379,706 |
ارزیابی عملکرد تأمین کنندگان در مواجهه با داده های ناقص رویکرد ترکیبی DEA فازی و OPA | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| پژوهش در مدیریت تولید و عملیات | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| مقاله 2، دوره 16، شماره 3 - شماره پیاپی 42، مهر 1404، صفحه 1-18 اصل مقاله (1.78 M) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی- فارسی | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22108/pom.2025.143018.1581 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| نویسندگان | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| مونا همتی1؛ سعید صفری* 2؛ رضا عباسی2 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 1کارشناسی ارشد مدیریت صنعتی، دانشکدۀ حکمرانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2دانشیار گروه مدیریت صنعتی، دانشکدۀ حکمرانی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| چکیده | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| در بازار رقابتی، عملکرد تأمین کنندگان یکی از عوامل کلیدی موفقیت کسبوکار است؛ بنابراین ارزیابی، رتبه بندی و انتخاب تأمین کنندگان برای سازمانها نه تنها عامل مهمی در کسب سود محسوب میشود، عامل مؤثری در کیفیت تولید محصول، ارائۀ خدمات و فعالیتهای تجاری است. این انتخاب نیازمند به کارگیری روشهای مناسب ارزیابی عملکرد است که یکی از روشهای مناسب، تحلیل پوششی داده هاست. با توجه به اینکه تحلیل پوششی دادهها قضاوت انسانی را در نظر نمیگیرد، رویکرد اولویت ترتیبی با رفع این نقص، دادههای دنیای واقعی و قضاوت انسانی را متعادل میکند. ترکیب این دو روش، رویکرد مفیدی برای انتخاب تأمین کننده است، مشکلات مربوط به چندین متخصص و ناقص بودن اطلاعات را حل میکند و همچنین تصمیمگیری با ریسک کمتر را به همراه دارد. در این پژوهش شاخصها پس از استخراج، با استفاده از آزمون دوجملهای و روش دلفی فازی در قالب 15 شاخص پالایش شدند. این شاخصها شامل 8 شاخص ورودی، 7 شاخص خروجی، 4 شاخص کمی و 11 شاخص کیفیاند؛ سپس ازطریق پرسشنامه، دادههای مورد نیاز هریک از شاخصها دربارۀ 45 تأمینکننده جمع آوری شد. به منظور رتبهبندی تأمینکنندگان ابتدا از روش تحلیل پوششی دادهها استفاده شد. طبق نتایج به دست آمده 30 تأمین کننده، واحدهای کارا شناسایی شدند. برای حل این مشکل از رویکرد اولویت ترتیبی استفاده شد. مدل ترکیبی، وزن هریک از ورودیها و خروجیها را محاسبه و از مقادیر از دست رفته پشتیبانی کرد و پس از آن کارایی تأمین کنندگان به شکل دقیقتری محاسبه و اقدام به رتبه بندی تأمینکنندگان شد. نتایج نشان داد قدرت تمیز مدل پیشنهادی بسیار بالاتر از مدل سنتی تحلیل پوششی دادههاست. | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| کلیدواژهها | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ارزیابی و رتبه بندی تأمینکنندگان؛ مدل ترکیبی DEA-OPA؛ تحلیل پوششی داده ها؛ رویکرد اولویت ترتیبی | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| اصل مقاله | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
a. 1- مقدمهدر میان موضوعات مدیریت زنجیرۀ تأمین مربوط به فرآیند خرید، انتخاب تأمینکننده یکی از مهمترین فعالیتهای واحد خرید شرکتهاست و واحد خرید نقش اساسی در اثربخشی و کارایی سازمان دارد؛ زیرا تصمیمات خرید تأثیر مستقیمی بر کاهش قیمتها، توانایی سودآوری و انعطافپذیری شرکتها دارد (Mwikali, 2012) ؛ در طول سالها، روشهای متعددی برای ارزیابی تأمینکنندگان پیشنهاد شده است. با این حال، کارشناسان معتقدند که در عمل، هیچ روش بهینۀ واحدی برای ارزیابی تأمینکنندگان وجود ندارد؛ درنتیجه، شرکتها رویکردهای مختلفی را برای این موضوع براساس نیازهای خاص خود به کار میگیرند. این تنوع، شناسایی بهترین روش ارزیابی و انتخاب تأمینکننده را چالشبرانگیز میکند (Azimian et al., 2017)؛ بنابراین در پاسخ به افزایش رقابتپذیری، کوتاهشدن چرخۀ عمر محصول و تغییرات سریع در نیازها و سلایق مشتریان، بیشتر شرکتها بر توسعۀ قابلیتهای بلندمدت تأمینکنندگان خود تمرکز کردهاند که نشاندهندۀ اهمیت ارزیابی و انتخاب تأمینکنندگان است (Markabi & Sabbagh, 2014). انتخاب درست تأمینکنندگان نیازمند بهکارگیری روشهای مناسب برای ارزیابی عملکرد آنهاست که یکی از ابزارهای مناسب برای سنجش کارایی، تحلیل پوششی دادهها و توانایی آن در بهکارگیری ورودیها و خروجیهای چندگانه در ارزیابی است؛ اما با توجه به اینکه تحلیل پوششی دادهها [i]، قضاوت انسان را در نظر نمیگیرد، روش رویکرد اولویت ترتیبی[ii] برای چگونگی قضاوت انسان مطرح میشود و دادههای دنیای واقعی و قضاوت انسانی را متعادل میکند. ترکیب این دو روش، رویکرد مفیدی برای انتخاب تأمینکننده است، مسائل مربوط به چندین متخصص و ناقصبودن اطلاعات را حل میکند و همچنین تصمیمگیری با ریسک کمتر را بههمراه دارد، وزن ورودیها و خروجیها را محاسبه و مقادیر از دست رفته را پشتیبانی میکند. توسلی و همکاران[iii] (2020)، پایداری تأمینکنندگان را با یک مدل جدید تحلیل پوششی دادههای تصادفی-فازی ارزیابی کردند. آنها یک مدل جدید تحلیل پوششی دادهها را برای ارزیابی عملکرد تأمینکنندگان دربارۀ پایداری ارائه دادند که تأمینکنندگان را در زمینۀ پایداری، رتبهبندی و عملکرد تأمینکنندگان را با توجه به دادههای تصادفی و دادههای فازی در یک چارچوب یکپارچه ارزیابی کرد. محمودی و همکاران[iv] (2021)، در پژوهشی با عنوان «تصمیمگیری چند معیاره در مقیاس بزرگ با مقادیر گمشده»، بهدنبال ارائۀ چارچوبی جامع برای فرآیند تصمیمگیری با استفاده از دادههای بزرگ، حتی زمانی که ناقص است، بودند. این رویکرد انعطافپذیر، تعاملی، هوشمند و یکپارچه بود و زمان و هزینههای محاسباتی را به میزان درخور توجهی برای تصمیمگیرندگان کاهش میداد. یعقوبپور شیخ زاهدی و همکاران[v] در سال 2024، مدل تحلیل پوششی دادههای معکوس را برای بهبود کارایی ازطریق افزایش خروجیها بررسی کردند که هدف این مقاله معرفی یک رویکرد جدید برای تخمین مقادیر ورودی با افزایش تدریجی ارزش هر خروجی واحدهای تصمیمگیری در طول فرآیند ارزیابی و درنتیجه حفظ یا بهبود کارایی هزینه بود. جدیدی و همکاران [vi](2024) با کمک دو روش حل، رویهای را برای انتخاب از بین راهحلهای مختلف برای مسئلۀ انتخاب تأمینکنندۀ چند معیاره پیشنهاد دادند که برای تصمیمگیرندگان سودمند است. با توجه به بررسی پیشینۀ گسترده دربارۀ انتخاب و ارزیابی تأمینکنندگان، مشخص است که از مدلهای متفاوتی برای حل مسئلۀ انتخاب و ارزیابی تأمینکنندگان استفاده شده است؛ اما کماکان در پژوهشهای انجامشده، توجهی به دادههای از دست رفته نشده است. به همین دلیل در این پژوهش، به دادههای از دست رفته و ناقص توجه شده و مسئلۀ اصلی تحقیق این است که چگونه با استفاده از ترکیب دو روش تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی عملکرد تأمینکنندگان در مواجهه با دادههای ناقص ارزیابی شود؟ b. 2- مفاهیم و مبانی نظریتکامل ارزیابی عملکرد بهطور جداییناپذیری با توسعۀ نظریههای مدیریت و مکاتب مدیریت مرتبط است. هنگام بررسی علت وجودی ارزیابی عملکرد، دو دیدگاه اصلی پدیدار میشوند: دیدگاه سنتی که بر ارزیابی بهعنوان ابزاری برای قضاوت و بازخورد تأکید دارد و دیدگاه مدرن که بر رشد، توسعه و بهبود مستمر تأکید بیشتری دارد و ارزیابی را فرآیندی پویا میبیند که عملکرد آینده را هدایت میکند (Safari & Azar, 2020). انتخاب یک تأمینکنندۀ کارآمد، مزایایی مانند کاهش هزینههای تولید، بهبود کیفیت محصول، تحویل بهموقع و انعطافپذیری را برای برآوردهکردن نیازهای مشتری بههمراه دارد. پیچیدگی این انتخاب مشهود است؛ زیرا تصمیمگیرندگان باید جنبههای کیفی و کمی زنجیرۀ تأمین را درک کنند. تصمیمات مربوط به ارزیابی، انتخاب و مدیریت عملکرد تأمینکنندگان وزن درخور توجهی برای کسب و کارها دارد (Magableh, 2024). تحلیل پوششی دادهها ابزار قدرتمندی برای اندازهگیری کارایی است؛ اما در آن محدودیتهایی وجود دارد که باید در نظر گرفته شوند. در برخی شرایط، دادههای موجود برای تجزیه و تحلیل کارایی، بیشتر بهصورت دادههای کیفی و زبانی خواهد بود و مدل تحلیل پوششی دادهها، قضاوت انسانی را در نظر نمیگیرد. رویکرد اولویت ترتیبی یک پیشرفت مهم در نظریۀ تصمیمگیری چند معیاره است. این روش را عطایی و همکاران[vii] (2020) ارائه کردند. رویکرد اولویت ترتیبی برای بهکارگیری قضاوت انسانی مطرح میشود و دادههای دنیای واقعی و قضاوت انسانی را متعادل میکند. رویکرد اولویت ترتیبی از تصمیمگیری فردی و گروهی و همچنین محاسبۀ وزن معیارها، کارشناسان و گزینهها پشتیبانی میکند. درواقع، سه بعد اساسی تصمیمگیری شامل کارشناسان، معیارها و گزینههای جایگزین را بهطور همزمان در نظر میگیرد. در رویکرد اولویت ترتیبی، بهجای مقایسۀ زوجی یا ماتریس تصمیم، به رتبهبندی ویژگیها و جایگزینها نیاز است (Ataei et al., 2020). رویکرد اولویت ترتیبی، رتبۀ گزینهها و وزن کارشناسان را بهصورت موازی محاسبه میکند. نقاط قوتی چون مستقل از عادیسازی، مقایسۀ زوجی، مجموعۀ دادههای کامل، راهحلهای ایدهآل مثبت/منفی و روشهای میانگینگیری برای جمعآوری نظرات کارشناسان، آن را نسبتبه دیگر ابزارهای تصمیمگیری برتری میدهد. علاوه بر این، به تصمیمگیرندگان این امکان را میدهد برای مواردی که دانش یا تجربۀ کافی دربارۀ موضوع ندارند، برخی از موارد را بدون پاسخ رها کنند تا دقت و قابلیت اطمینان دادههای خروجی را بهبود بخشد (Mahmoudi et al., 2022). رویکرد اولویت، ترتیبی انعطافپذیری دارد و امکان پردازش اطلاعات کافی و نامشخص را فراهم میکند. در صورت ناآگاهی دربارۀ ویژگیهای خاص تصمیم، این الگوریتم اطلاعات کافی و مطمئن را به دست میآورد (Pamucar et al., 2023). مزایای استفاده از رویکرد اولویت ترتیبی این است که وزن متخصصان، معیارها و گزینههای جایگزین در مسائل تصمیمگیری گروهی را بدون استفاده از روشهای دیگر تصمیمگیری چند معیاره[viii] محاسبه میکند، مستلزم مقایسۀ سادۀ بین کارشناسان، معیارها و گزینههای جایگزین بهعنوان دادههای ورودی است که فرآیند تصمیمگیری را عملی، ساده و چابک میکند و هنگامی که کارشناسان دانش کافی را برای ارائۀ یک معیار ندارند، از دادههای ورودی ناقص پشتیبانی میکند (Mahmoudi et al., 2022). c. 3- روششناسی پژوهشپژوهش حاضر، پژوهشی کمی و ازلحاظ هدف در زمرۀ پژوهشهای کاربردی قرار میگیرد. ازنظر روش تحلیل دادهها نیز در دستۀ مدلسازی ریاضی و ازلحاظ گردآوری اطلاعات، میدانی و کتابخانهای است. جامعۀ آماری برای شناسایی شاخصها و دیگر دادههای مورد نیاز برای مدلسازی، 30 نفر از خبرگان شرکت برق و کارشناسان دانشگاهیاند که دربارۀ موضوع اطلاعات کافی دارند و به روش نمونهگیری غیر تصادفی هدفدار برای جمعآوری اطلاعات انتخاب شدند. پرسشنامۀ شناسایی و اولویتبندی شاخصهای انتخاب تأمینکننده بین این افراد توزیع شد. بخش دیگر جامعۀ این پژوهش برای اولویتبندی شاخصها، ارزیابی تأمینکنندگان و دیگر دادههای مورد نیاز کارشناسان شرکت با حداقل سابقۀ 18 سالاند که علت این امر هم تخصصیبودن محتوای پرسشنامه است. پرسشنامۀ ارزیابی شاخصها در اختیار آنان قرار داده شد و هدف رتبهبندی اهمیت شاخصها با توجه به نظرات کارشناسان بود. بهمنطور تجزیه و تحلیل اطلاعات پس از مطالعۀ پیشینۀ پژوهش و شناسایی معیارهای انتخاب تأمینکننده، معیارهای استخراجشده در غالب پرسشنامه در اختیار مدیران و خبرگان شامل استادان و کارشناسان قرار گرفت و پس از جمعآوری برای پالایش معیارهای انتخاب تأمینکننده از آزمونهای آماری و نرمافزار اسپیاساس و همچنین روش دلفی فازی استفاده و درنهایت شاخصهای نهایی تعیین شد. بهمنظور اعتبارسنجی مدل براساس اعتبار محتوایی مدل پیشنهادی براساس مبانی نظری تحلیل پوششی دادهها و اولویت ترتیبی طراحی و اصول اساسی این دو رویکرد در آن رعایت شده است. همچنین پارامترها و شاخصهای انتخابشده برای ارزیابی تأمینکنندگان، مبتنی بر پیشینۀ معتبر و مشورت با متخصصان صنعت (تعداد و زمینۀ تخصص) بوده است. نظرات خبرگان در اصلاح و تأیید نهایی شاخصها نیز لحاظ شده است. براساس اعتبار همگرا، نتایج مدل ترکیبی DEA-OPA با خروجیهای روشDEA مقایسه شده است. براساس اعتبار تشخیصی، مدل قدرت تفکیک و تمیز بیشتری بین تأمینکنندگان با سطوح عملکردی متفاوت نسبتبه مدل DEA دارد. بهعبارتی اختلاف معناداری بین گروههای کارا و ناکارا مشاهده شد. براساس ارزیابی با دادههای واقعی و مطالعات موردی، مدل روی دادههای واقعی اعمال شد. نتایج نشان داد که مدل ترکیبی DEA-OPA قادر است ناسازگاریهای روشهای تکبعدی را کاهش دهد (ترکیب DEA و OPA موجب بهبود دقت در شناسایی تأمینکنندگان کارا و ناکارآ شد). براساس مزیت ترکیب DEA و OPA، ترکیب DEA با OPA به مدل اجازه داد ناکارایی عملیاتی و الزامات استراتژیک را همزمان پوشش دهد. این رویکرد از محدودیتهای ذاتی هر روش (مانند نادیدهگرفتن ترجیحات تصمیمگیرنده در DEA یا وابستگی به دادههای ذهنی در OPA) میکاهد و براساس تأییدپذیری تمام مراحل پیادهسازی مدل (شامل کدهای نرمافزاری، فرمولهای ریاضی و مجموعۀ دادهها) در بخش مکمل مقاله یا پیوست ارائه میشود تا امکان بازتولید نتایج را محققان دیگر فراهم کنند. ابزار استفادهشده در این پژوهش نیز بهمنظور تجزیه و تحلیل دادههای جمعآوریشده، تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی بود. در این پژوهش به دادههای از دست رفته و ناقص توجه و با استفاده از ترکیب دو روش تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی، این مشکل حل شد. d. 4- مطالعۀ کاربردی و یافتههاتحلیل پوششی دادهها یک مدل ریاضی غیر پارامتری برای ارزیابی کارایی نسبی واحدهای تصمیمگیری است که در آن هر واحد تصمیمگیری، یک جعبۀ سیاه در نظر گرفته میشود؛ به این معنا که نحوۀ تبدیل ورودیها به خروجیها بهطور مستقیم بررسی نمیشود. تحلیل پوششی دادهها، یک چارچوب کلی برای ارزیابی تأمینکنندگان در مدیریت مواد و تأمین در غیاب وزن معیارها به کار میرود (Vörösmarty & Dobos, 2020). مدلهای تحلیل پوششی دادههای فازی نسبتبه مدلهای تحلیل پوششی دادههای معمولی، مسائل دنیای واقعی را بهطور واقعیتر نشان میدهد. همچنین اجازه میدهند تا دادههای زبانی بهطور مستقیم در مدلهای تحلیل پوششی دادهها استفاده شوند (Lertworasirikul et al., 2003). در ادامه، مجموعهها، پارامترها و متغیرها بهصورت جدول 1 تعریف میشوند: i. جدول 1- تعریف مجموعهها، پارامترها و متغیرها1. Table 1- Definition of sets, parameters, and variables
مدلهای برنامهنویسی کسری زیر بهترتیب برای گرفتن بهترین مقادیر ممکن و استفاده میشوند.
با حل مدل های 3-1 برای هر واحد تصمیمگیری، بهترین بازده نسبی فازی n واحد تصمیمگیری به دست میآید که براساس آن واحدهای تصمیمگیری مقایسه و رتبهبندی میشود. در مدل ارائهشده، تابع هدف بهدنبال بیشینهسازی مقادیر و است؛ به همین دلیل از مقدار فازی پایین در تابع هدف استفاده میشود. استفاده از مقدار فازی پایین در تابع هدف باعث میشود که مدل، حداقل مقدار ممکن را بیشینه کند که درواقع بدترین حالت ممکن را بررسی میکند و به تصمیمات پایدار و محتاطانهتر منجر میشود. مقدار فازی بالا یا میانگین در محدودیتها به این دلیل است که مدل بهسمت در نظر گرفتن شرایط سختگیرانهتر هدایت شود که باعث جلوگیری از نتایج بیش از حد خوشبینانه میشود و تضمین میکند که حتی در بدترین شرایط، محدودیتها همچنان برقرار باشند و تصمیم نهایی عملی و اجرایی باشد. مجموعهها، پارامترها و متغیرها در رویکرد اولویت ترتیبی بهصورت جدول 2 تعریف میشوند: ii. جدول2- تعریف مجموعهها، پارامترها و متغیرها1. Table 2- Definition of sets, parameters, and variables
مراحل روش رویکرد اولویت ترتیبی بهصورت زیر ارائه میشود:
آزاد در علامت این مدل بر محاسبۀ امتیازهای کارایی برای مجموعهای از واحدهای تصمیمگیری متمرکز است. هدف اصلی تعیین مقادیر بهینه برای است که امتیاز کارایی Z را با توجه به محدودیتهای دادهشده به حداکثر میرساند. هدف حداکثرکردن مقدار Z است که نشاندهندۀ امتیاز کارایی برای واحدهای تصمیمگیری است. هدف به حداکثر رساندن کارایی و در عین حال به حداقل رساندن ورودیها یا حداکثرکردن خروجیهاست. محدودیت اول مجموعۀ قیودی برای Z است که به امتیازهای کارایی مربوط میشوند و اطمینان میدهند که Z کمتر یا مساوی عبارت خاصی براساس وزنهاست. محدودیت دوم مجموعۀ قیودی برای Z است که به امتیازهای کارایی و محاسبۀ Z کمک میکند. محدودیت سوم تضمین میکند که مجموع ها برابر یک است. این محدودیت به نرمالکردن وزنها کمک میکند. پس از حل مدل (4)، وزن صفات با استفاده از معادلۀ (5) تعیین میشود.
پس از حل مدل3-1 مقادیر و به دست میآید که به محاسبۀ کارایی واحد تصمیمگیری هدف کمک میکند؛ با این حال این مدلها برای ترکیب با مدل رویکرد اولویت ترتیبی بهدلیل محدودیت ، و نامناسباند؛ پس به شکل دیگری از مدل 1-3 نیاز داریم تا همان کارایی را به دست آوریم. در اینجا دو لم و یک قضیه بررسی میشود که برای پژوهش حاضر ضروری است. لم 1: فرض کنید که راهحل بهینۀ مدل 3-1 است؛ بنابراین ) = ( ( طرحریزی واحد تصمیمگیری jام در مرز کارآمد نامیده میشود. لم 2: اگر ضرایب در مدل 3-1 مثبت باشند و باشد، واحد تصمیمگیری jام کاراست. مدل 6 برای CCR-DEA پیشنهاد میشود.
قضیۀ 1: جایی که جواب بهینه مدل 2 است، داریم: اثبات: مجموعۀ امکان تولید ) = ( ( مشابه مجموعۀ امکان تولید اصلی است. علاوه بر این، با توجه به اینکه ) تصویر مبتنی بر ورودی DMU بر روی مرز کاراست، این حالت یک نقطۀ کارا در نظر گرفته میشود (با توجه به لمهای 1 و 2)؛ پس نتیجه میشود:
براساس اطلاعات ذکرشده پس از تعویض ) = ( ( در مدل6)، مدل7 به دست میآید.
هدف مطالعۀ حاضر استفاده از مدل 7، برای ترکیب آن با مدل رویکرد اولویت ترتیبی است که دارای ویژگیهای زیر است: مدل 7، یک مدل تحلیل پوششی دادههای فازی مبتنی بر مدل سیسیآر است. هدف مدل بیشینهسازی مقدار خروجیهای وزنی نسبتبه ورودیهای وزنی است. محدودیت اول بیان میکند که کارایی محاسبهشده برای تمام واحدهای تصمیمگیری نباید بیشتر از یک باشد. محدودیت دوم نیز وزنهای نرمالشده را به دست میآورد که مجموع وزنها برابر 1 است و تضمین میکند که وزنها نرمالسازی شوند تا از مقیاسبندی نادرست جلوگیری شود. در ادامه، ترکیب مدل تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی با کمک مدل 7 انجام شده است. بهمنظور در نظر گرفتن نظر خبرگان در حین اندازهگیری کارایی واحدهای تصمیمگیری در روش تحلیل پوششی دادهها، انجام برخی بهبودها در مدل اصلی تحلیل پوششی دادهها ضروری است. رویکرد اولویت ترتیبی، یک روش جدید و قوی در زمینۀ تصمیمگیری چند ویژگی است که انواع مختلفی از مسائل تصمیمگیری چند ویژگی را با استفاده از مراحل ساده حل میکند؛ بنابراین، مطالعۀ حاضر برای بهبود عملکرد مدل اصلی تحلیل پوششی دادهها با استفاده از رویکرد اولویت ترتیبی تلاش میکند. با در نظر گرفتن مدلهای 4 و7، مدل چند هدفۀ 8 برای ایجاد تعادل بین مدلهای تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی پیشنهاد میشود.
آزاد در علامت این مدل نشاندهندۀ یک مدل برنامهریزی ریاضی برای تحلیل پوششی دادهها با تأکید بر مدل سیسیآر است. با توجه به اینکه مدل 8 یک برنامهریزی خطی چندهدفه است، انتخاب یک رویکرد مناسب برای حل آن ضروری است. در این مطالعه از روش Min-Max وزنی استفاده شده است؛ زیرا وزن مخصوص هر تابع هدف را در نظر میگیرد. این روش نسبتبه روش Min-Max برای تصمیمگیرندگان انعطافپذیرتر است؛ زیرا گزینهای برای تعیین این مسئله وجود دارد که کدام مدل باید نقش مهمتری را در نتایج بازی کند. با توجه به اینکه مقیاس اهداف تحلیل پوششی دادههای فازی با هدف رویکرد اولویت ترتیبی متفاوت است، توابع هدف باید به توابع هدف غیر بعدی تبدیل شوند. معادلۀ 9 برای تبدیل توابع هدف به کار برده میشود.
فرض کنید که و به ترتیب وزن توابع هدف تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویتترتیبیاند؛ در حالی که است؛ بنابراین مدل 8 به مدل Min-Max شمارۀ 10 تبدیل میشود.
آزاد در علامت پس از استفاده از روش Min-Max وزنی برای حل مدل چند هدفۀ 10، میتوان آن را بهعنوان مدل 11 نوشت که به آن مدل ترکیبی تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی میگویند. این مدل یک هدف واحد است؛ بنابراین، با استفاده از الگوریتمهای معمولی در زمینۀ برنامهریزی خطی حل میشود.
آزاد در علامت باید توجه داشت که وزن اهداف تحلیل پوششی دادهها و رویکرد اولویت ترتیبی بهطور مساوی در نظر گرفته شده است: (1= ) پس از حل مدل پیشنهادی ترکیبی تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویتترتیبی و یافتن مقدار بهینۀ و ، معادلۀ 12 مدل پیشنهادی رویکرد اولویت ترتیبی و تحلیل پوششی دادههای فازی، برای تعیین کارایی واحد تصمیمگیری jام استفاده میشود.
براساس اطلاعات ذکرشده در بالا، مدل ترکیبی تحلیل پوششی دادههای فازی و اولویت ترتیبی، روشی جامع است و وزن ورودیها و خروجیها را با استفاده از نظرات کارشناسان و همچنین دادههای کمی دربارۀ تأمینکنندگان محاسبه میکند. جالب است بدانید که این مدل ترکیبی، مقادیر از دست رفته را نیز پشتیبانی میکند. زمانی که متخصص دربارۀ یک خروجی یا ورودی دانش کافی نداشته باشد، نیازی به اظهار نظر دربارۀ آن نیست. در این حالت، محدودیت مربوط به این ورودی یا خروجی باید از محدودیتهای رویکرد اولویت ترتیبی حذف شود. با مطالعۀ پیشینۀ پژوهش و مطالعات کتابخانهای، معیارهای اساسی مؤثر در انتخاب و رتبهبندی تأمینکنندگان استخراج شد؛ سپس براساس آزمون دوجملهای در نرمافزار اسپیاساس، شاخصهای دارای اهمیت شناسایی شدند. برای رعایت نسبت بین ورودیها و خروجیها و واحدهای تصمیمگیری و با توجه به محدودیت تعداد تأمینکنندگان شرکت بررسیشده، باید شاخصها محدود و از شاخصهای کمتری استفاده شود که به این منظور از روش دلفی فازی استفاده شد. طبق نتایج آزمون دلفی فازی برای شاخصهای بررسیشده در سناریو 5/0 تعداد 26 شاخص، در سناریو 6/0 تعداد 15 شاخص و در سناریو 7/0 تعداد 3 شاخص تأیید شد. با توجه به اینکه نیاز به تعداد شاخص مناسب و برقراری تناسب بین شاخصها و تعداد واحدهای تصمیمگیری وجود دارد، از بین سه سناریوی انجامشده در روش دلفی فازی، سناریو6/0 در بر گیرندۀ تعداد شاخصهای مناسبتری است که معیارهای نهایی مدنظر برای رتبهبندی و انتخاب تأمینکننده در نظر گرفته شد. این معیارها در جدول 3 آمده است. iii. جدول3- معیارهای اساسی مؤثر در انتخاب و رتبهبندی تأمینکنندگان1. Table 3- Key criteria influencing the selection and ranking of suppliers
اطلاعات مورد نیاز در این تحقیق به دو گروه اطلاعات کمی و کیفی تقسیم و برای جمعآوری اطلاعات مربوط به متغیرهای کمی از بانک اطلاعاتی شرکت برق استفاده شد. برای جمعآوری اطلاعات مربوط به متغیرهای کیفی نیز، پرسشنامهای طراحی و از کارشناسان درخواست شد تا در قالب یک طیف 5 تایی از خیلی زیاد تا خیلی کم، عملکرد تأمینکنندگان را تعیین و به سؤالات پاسخ دهند؛ سپس برای تطبیق عبارات کلامی با اعداد فازی به هریک از این گزینههای کیفی یک عدد فازی تخصیص داده شد. در ادامه برای مدلسازی 45 شرکت تولیدی برحسب 8 ورودی و 7 خروجی ارزیابی شدند. شرکتهای تولیدی همگی یک نوع محصول (سکسیونر هوایی) را با کیفیتهای مختلف تولید میکنند. در این مرحله با استفاده از دادههای ورودی و خروجی برای هر تأمینکننده مدل 3-1، برای هر تأمینکننده بهطور جداگانه حل میشود تا مقدار به دست آید؛ سپس مقادیر به دست آمدۀ فازی به اعداد قطعی تبدیل شدند. طبق نتایج به دست آمده در مقادیر بازده نسبی فازی برای هر تأمینکننده، تعداد 30 تأمینکننده، واحد کارا معرفی شدند. با توجه به اینکه کارشناسان دارای سابقۀ کاری نسبتاً یکسانی بودند، فقط براساس تحصیلات اولویتبندی شدند. شایان ذکر است که اولویت کارشناسان بهصورت کارشناس1 کارشناس3 کارشناس2 کارشناس5 کارشناس4 در نظر گرفته شده است. دادههای به دست آمده ازطریق نظرسنجی از کارشناسان خبره در صنعت برق در مقیاس 1 تا 15 دستهبندی شده است (مهمترین شاخص دارای رتبۀ 1 و کماهمیتترین شاخص دارای رتبۀ 15). با استفاده از دادههای ورودی و خروجی برای هر تأمینکننده و مقادیر بازده نسبی فازی و رتبهبندی اهمیت ورودیها و خروجیها با توجه به نظرات کارشناسان، مدل 8 بهطور جداگانه از سوی هر تابع هدف ساخته و با نرمافزار گمز حل شد. باید توجه داشت که وزن اهداف تحلیل پوششی دادهها و رویکرد اولویت ترتیبی بهطور مساوی در نظر گرفته شده است (1= ). با استفاده از دادههای ورودی و خروجی برای هر تأمینکننده و مقادیر بازده نسبی فازی و رتبهبندی اهمیت ورودیها و خروجیها با توجه به نظرات کارشناسان و مقادیر به دست آمده از جدول قبل، مدل 11 برای به دست آوردن وزن هرکدام از ورودیها و خروجیها ساخته و حل شده است. وزن ورودیها و خروجیها با استفاده از نرمافزار گمز در جدول 4 نشان داده شده است. iv. جدول 4- وزن هریک از شاخصهای ورودی و خروجی1. Table 4- Weight of each input and output indicator
همانطور که در جدول 4 میبینید، شاخص تطابق با استانداردها مهمترین و شاخص کیفیت محصول تولیدشده توسط تأمینکنندگان کمترین وزن را دارد؛ سپس کارایی تأمینکنندگان با استفاده از وزنهای به دست آمده در جدول 6 محاسبه میشود. برای این منظور از معادلۀ 12 استفاده شده است و نتایج آن در جدول 5 ارائه شده است. همچنین رتبههای تأمینکنندگان براساس مقادیر کارایی به دست آمده است. v. جدول 5- کارایی هریک از تأمینکنندگان1. Table 5- Efficiency of each supplier
e. 5- بحثاین پژوهش با شناسایی شاخصهای مهم و تأثیرگذار در ارزیابی عملکرد تأمینکنندگان براساس مرور پیشینه آغاز و پس از استخراج معیارهای مرتبط با انتخاب تأمینکننده از نظرات استادان دانشگاهی و خبرگان برای پالایش و تعیین معیارهای نهایی استفاده شد. بر این اساس، 77 شاخص اولیۀ استخراجشده از پیشینۀ پژوهش ازطریق پرسشنامه پالایش و با استفاده از آزمون دوجملهای، 45 شاخص تأیید شدند. همچنین برای رعایت تناسب بین ورودیها و خروجیها و واحدهای تصمیمگیری و همینطور محدودیت تعداد تأمینکنندگان بررسیشده از روش دلفی فازی استفاده شد که درنهایت 15 شاخص نهایی این پژوهش شناسایی شد. در ادامه، 45 شرکت تولیدی برحسب 8 ورودی و 7 خروجی پس از جمعآوری دادههای مورد نیاز و حل مدل، ارزیابی و مقدار کارایی برای هر تأمینکننده به دست آمد. در بخش دوم شاخصهای اساسی به دست آمده از مرحلۀ قبل در قالب پرسشنامه در اختیار کارشناسان خبرۀ شرکت قرار گرفت و پس از جمعآوری نظرات کارشناسان، با استفاده از دادههای ورودی و خروجی برای هر تأمینکننده و مقادیر بازده نسبی فازی و رتبهبندی اهمیت ورودیها و خروجیها با توجه به نظرات کارشناسان، برای هر تابع هدف مدلسازی و حل انجام شد. در بخش سوم، پس از یافتن وزن هر تابع هدف و با استفاده از مدل ترکیبی رویکرد اولویت ترتیبی و تحلیل پوششی دادهها، به کمک نرمافزار گمز، وزن هریک از ورودیها و خروجیها محاسبه و رتبهبندی انجام شد. در بخش چهارم، کارایی تأمینکنندگان محاسبه و به رتبهبندی تأمینکنندگان در شرکت مطالعهشده اقدام و درنهایت تأمینکنندۀ برتر انتخاب شد. بررسی پژوهشهای انجامشده در حوزۀ موضوع تحقیق نشاندهندۀ فراوانی استفاده از تحلیل پوششی دادهها بهعنوان پرکاربردترین تکنیک استفادهشده در زمینۀ رتبهبندی معیارهای انتخاب تأمینکننده است. با این حال، آن را برای در نظر گرفتن قضاوتهای انسانی در طول فرایند تصمیمگیری گسترش میدهیم و به راهحلهای واقعیتر میرسیم. انسان همزمان عوامل زیادی مانند شرایط محیطی، آثار غیرمستقیم، محدودیتهای نامشهود و حتی قضاوتهای ذهنی را در تصمیمگیریهای خود لحاظ میکند؛ در حالی که تحلیل پوششیدادهها یک مدل ریاضی است و فقط ورودیها و خروجیهای کمی و اندازهگیریشدنی را پردازش میکند؛ بنابراین مطالعۀ حاضر مدل ترکیبی تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی را برای غلبه بر این کاستی پیشنهاد داده است. مدل ترکیبی تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی، نظرات کارشناسان و دادههای کمی را برای محاسبۀ کارایی تأمینکنندگان در نظر میگیرد و زمانی که کارشناسان فاقد دانش کافی باشند، دادههای ناقص را در صورت کمبود اطلاعات مدیریت میکند. همچنین اولویت کارشناسان را در محاسبۀ کارایی تأمینکنندگان در نظر میگیرد و به نتایج جدیدی منجر میشود. با توجه به اینکه از رویکرد Min-Max وزنی برای حل مدل چند هدفه استفاده شده است، تصمیمگیرنده وزنهای تحلیل پوششی دادهها و توابع هدف رویکرد اولویت ترتیبی را نیز مشخص میکند. رویکرد پیشنهادی نهتنها برای مشکلات ارزیابی پایدار تأمینکننده استفاده میشود، برای انواع دیگر مشکلات ارزیابی تأمینکنندگان با تغییر ورودیها و خروجیها نیز به کار میرود. براساس نتایج تحقیق، پیشنهادهای کاربردی زیر ارائه میشود: مدل پیشنهادی برای ارزیابی و انتخاب دیگر تأمینکنندگان و قطعات شرکت استفاده میشود. بدیهی است که در این راستا، بسته به قطعۀ مدنظر، بازنگری در معیارها و اهمیت نسبی آنها اجتنابناپذیر است. در رتبهبندی معیارهای انتخاب تأمینکنندۀ این پژوهش، سه معیار تطابق با استانداردها، توانایی تحقیق و توسعه و قابلیت تکنولوژیکی تأمینکننده در صدر معیارهای انتخاب تأمینکننده قرار گرفتند؛ بنابراین پیشنهاد میشود برای انتخاب تأمینکننده به این شاخصها توجه بیشتری داشته باشند. گفتنی است که مدل پیشنهادی نظر کارشناسان را در انتخاب تأمینکنندگان دخیل میکند؛ درنتیجه شرکتها در تصمیمگیریهای خود از کارشناسان کمک میگیرند و نظرات آنها را تجمیع میکنند. درنهایت با استفاده از این مدل، ضمن مدیریت دادههای ورودی ناقص، دادههای دنیای واقعی با قضاوتهای انسانی ترکیب و درنتیجه دقت و جامعیت در تصمیمگیری افزایش مییابد. f. 6- نتیجهگیریمقایسۀ نتایج این پژوهش با دیگر پژوهشهای انجامشده در حوزۀ مطالعهشده نشان داد که در مقایسه با پژوهش رجبی[ix] (2018)، شاخصهای پایبندی به تعهدات، خدمات پس از فروش، گارانتی، حفظ عملکرد، تطابق با استانداردها و قابلیت فنی وتکنولوژیکی در هر دو تحقیق به کار گرفته شدهاند. در پژوهش محمودی و دیگران (2021)، نحوۀ بهکارگیری رویکرد اولویت ترتیبی متفاوت از پژوهش حاضر است. در پژوهش فوق، رویکرد تحلیل مؤلفۀ اصلی برای خوشهبندی معیارها انتخاب شده است؛ سپس الگوریتم کامیانگین[x] برای خوشهبندی گزینهها به کار رفته است که با استفاده از روش اِلبو تعداد بهینۀ خوشهها را تخمین میزند و از تاپسیس فازی و رویکرد اولویت ترتیبی برای رتبهبندی خوشهها استفاده شده است. درنهایت، بهترین جایگزین در خوشۀ بالا با کمک رویکرد اولویت ترتیبی شناسایی شده است. در این مطالعه، رویکرد اولویت ترتیبی و تحلیل پوششی دادهها دنبال و معیار هزینۀ تولید و محصول در مدل به کار گرفته شده است. در مطالعۀ عطایی و همکاران (2020)، کارشناسان دادهای دربارۀ درجۀ ترجیح ارائه نمیکنند و تنها به رتبهبندی گزینهها، ویژگیها و خبرگان بهعنوان دادۀ ورودی نیاز است؛ اما در این پژوهش بهدلیل استفاده از رویکرد اولویت ترتیبی، به کارشناسانی که دانش کافی ندارند، اجازه داد تا کادر پاسخ را خالی بگذارند. توسلی و همکاران (2020)، عملکرد تأمینکنندگان را با یک مدل جدید تحلیل پوششی دادههای تصادفی فازی ارزیابی کردند که معیارهای هزینۀ کل و کیفیت محصول تولیدشده توسط تأمینکنندگان با پژوهش حاضر مشترک بودند. دیگر پژوهشهای انجامشده در این زمینه، همزمان از هر دو رویکرد به کار گرفته شده در این پژوهش استفاده نکردهاند. نکتۀ دیگری که از مشاهدۀ پژوهشهای انجامشده در این حوزه برداشت میشود، فراوانی استفاده از تحلیل پوششی دادههاست که پرکاربردترین تکنیک استفادهشده در زمینۀ رتبهبندی معیارها، انتخاب تأمینکننده به نظر میرسد. بررسی سوابق موضوع نشان داد تاکنون از مدلهای متفاوتی برای حل مسئله انتخاب و ارزیابی تأمینکنندگان استفاده شده است؛ اما با توجه به جستوجوهای انجامشده دربارۀ پیشینۀ تحقیقات، کماکان در پژوهشهای انجامشده توجهی به نظرات کارشناسی و دادههای از دست رفته و ابزاری برای حل آن ارائه نشده است؛ به همین دلیل در این پژوهش، به دادههای از دست رفته و ناقص توجه و با استفاده از ترکیب دو روش تحلیل پوششی دادههای فازی و رویکرد اولویت ترتیبی، این مشکل حل شد. در این پژوهش ابتدا از روش تحلیل پوششی دادهها برای رتبهبندی تأمینکنندگان و انتخاب تأمینکنندۀ برتر استفاده شد. طبق نتایج به دست آمده در مقادیر بازده نسبی فازی برای هر تأمینکننده، 30 تأمینکننده بهعنوان واحدهای کارا شناسایی شدند. در این مرحله نظر کارشناسان در انتخاب دخالت داده نشد. چنانکه نتایج نشان میدهد، قدرت تمیز این مدل بسیار پایین و تعداد واحدهای کارا زیاد است. برای حل این مشکل، از رویکرد اولویت ترتیبی استفاده شد که برای به دست آوردن وزن ویژگیها و کارشناسان به دادههای ورودی ساده نیاز داشت. مدل ترکیبی پیشنهادشده، وزن هریک از ورودیها و خروجیها را محاسبه و از مقادیر از دست رفته پشتیبانی کرد و پس از آن کارایی تأمینکنندگان محاسبه و اقدام به رتبهبندی تأمینکنندگان شد. نتایج نشان داد توانایی ارزیابی و ایجاد تمایز بین واحدهای تصمیمگیری در مدل نهایی ترکیبی، بسیار بیشتر از مدل اولیه است. این مطالعه با محدودیتهای زیر مواجه بود: برای رعایت نسبت بین ورودیها و خروجیها و واحدهای تصمیمگیری و با توجه به محدودیت تعداد تأمینکنندگان، شاخصها محدود و از شاخصهای کمتری استفاده شد که در مطالعات بعدی محققان تعداد واحدهای تصمیمگیری بیشتری را در نظر میگیرند و از تمامی شاخصها استفاده میکنند. تحقیق حاضر برای یک محصول و در شرکت برق منطقهای استان سمنان انجام شد و باید در تعمیم آن به دیگر محصولات و شرکتها احتیاط شود. با توجه به تجربیات به دست آمده در انجام این تحقیق، موارد زیر برای تحقیقات آتی پیشنهاد شده است: وزن رویکرد اولویت ترتیبی و تحلیل پوششی دادهها مساوی در نظر گرفته شد، با توجه به اینکه رویکرد ترکیبی از سطح بالایی از انعطافپذیری برخوردار است، مشخص میشود که کدامیک بر نتایج تأثیر بیشتری داشته باشند. در این مقاله بهدلیل سابقۀ کاری یکسان کارشناسان خبره، نظرات آنها براساس تحصیلات اولویتبندی شد. در صورت یکساننبودن میزان تجربۀ کاری، مدل براساس دو سناریوی تجربۀ کاری و مدرک تحصیلی اجرا میشود.
[i] Data Envelopment Analytic (DEA) [ii] Ordinal priority Approach (OPA) [iii] Tavassoli et al [iv] Mahmoudi et al [v] Yahyapour Shikhzahedi et al [vi] Jadidi et al. [vii] Ataei et al. [viii] Multi Criteria Decision Making (MCDM) [ix] Rajabi [x] The K-means algorithm | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| مراجع | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Ataei, Y., Mahmoudi, A., Feylizadeh, M. R., & Li, D. F. (2020). Ordinal priority approach (OPA) in multiple attribute decision-making. Applied Soft Computing, 86, 105893. https://doi.org/10.1016/j.asoc.2019.105893 Azimian, M., Javadi, H., Farshchiha, A., & Nosohi, I. (2017). Selection the Optimum Suppliers Compound Using a Mixed Model of MADM and Fault Tree Analysis. Research in Production and Operations Management, 8(1), 45-64. https://doi.org/10.22108/jpom.2017.21545 Pamucar, D., Deveci, M., Gokasar, I., Delen, D., Köppen, M., & Pedrycz, W. (2023). Evaluation of metaverse integration alternatives of sharing economy in transportation using fuzzy Schweizer-Sklar based ordinal priority approach. Decision support systems, 171, 113944. https://doi.org/10.1016/j.dss.2023.113944 Jadidi, O., Firouzi, F., & Loucks, J. S. (2024). A Procedure for Choosing among Different Solutions to the Multi-Criteria Supplier Selection Problem along with Two Solution Methods. Systems, 12(6), 191. https://doi.org/10.3390/systems12060191 Lertworasirikul, S., Fang, S. C., Joines, J. A., & Nuttle, H. L. (2003). Fuzzy data envelopment analysis (DEA): a possibility approach. Fuzzy sets and Systems, 139(2), 379-394. https://doi.org/10.1016/S0165-0114(02)00484-0 Mahmoudi, A., Deng, X., Javed, S. A., & Yuan, J. (2021). Large-scale multiple criteria decision-making with missing values: project selection through TOPSIS-OPA. Journal of Ambient Intelligence and Humanized Computing, 12(10), 9341-9362. https://doi.org/10.1007/s12652-020-02649-w Mahmoudi, A., Sadeghi, M., & Deng, X. (2022). Performance measurement of construction suppliers under localization, agility, and digitalization criteria: Fuzzy Ordinal Priority Approach. Environment, Development and Sustainability, 1-26. https://doi.org/10.1007/s10668-022-02301-x Mahmoudi, A., Abbasi, M., & Deng, X. (2022). A novel project portfolio selection framework towards organizational resilience: robust ordinal priority approach. Expert systems with applications, 188, 116067. https://doi.org/10.1016/j.eswa.2021.116067 Markabi, M. S., & Sabbagh, M. (2014). A hybrid method of GRA and DEA for evaluating and selecting efficient suppliers plus a novel ranking method for grey numbers. Journal of Industrial Engineering and Management, 7(5), 1197-1221. https://doi.org/10.3926/jiem.872 Magableh, G. M. (2024). An integrated model for rice supplier selection strategies and a comparative analysis of fuzzy multicriteria decision-making approaches based on the fuzzy entropy weight method for evaluating rice suppliers. Plos one, 19(4), e0301930. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0301930 Mwikali, R., & Kavale, S. (2012). Factors affecting the selection of optimal suppliers in procurement management. International Journal of humanities and social science, 2(14), 189-193. Safari, S., & Azar, A. (2020). Performance Evaluation of Organization Emphasizing Quality Prizes Criteria â DEA Approach. Commercial Strategies, 2(8), 1-14. https://cs.shahed.ac.ir/article_1941.html Rajabi, M. J. (2018). A model for identifying and prioritizing supplier selection criteria and ranking suppliers using a hybrid approach of Quality Function Deployment and Data Envelopment Analysis in a fuzzy environment (Case study: SAPCO Company) [Master’s thesis, Shahed University]. Tavassoli, M., Saen, R. F., & Zanjirani, D. M. (2020). Assessing sustainability of suppliers: A novel stochastic-fuzzy DEA model. Sustainable production and consumption, 21, 78-91. https://doi.org/10.1016/j.spc.2019.11.001 Vörösmarty, G., & Dobos, I. (2020). A literature review of sustainable supplier evaluation with Data Envelopment Analysis. Journal of Cleaner Production, 264, 121672. Yahyapour Shikhzahedi, M. T., Amirteimoori, A., Kordrostami, S., & Edalatpanah, S. A. (2024). Inverse Data Envelopment Analysis Model to Improve Efficiency by Increasing Outputs. Decision Making: Applications in Management and Engineering, 7(2), 1-14. https://doi.org/10.31181/dmame722024788 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 784 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 385 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||